>
Fa   |   Ar   |   En
   سیر تاریخی و تکاملیِ اندیشه «فنا» در عرفان اسلامی  
   
نویسنده علی پور حسن
منبع آيين حكمت - 1393 - دوره : 6 - شماره : 20 - صفحه:95 -120
چکیده    «فنا» در عرفان رفع تعیّن، گرایش تقیید به اطلاق و دگرگونیِ کثرت به وحدت است. بررسیِ سیر تاریخیِ مفهوم فنا در عرفان اسلامی می‎تواند در فهم و تحلیل این آموزه بنیادینِ عرفان اثرگذار باشد. در نخستین آثارِ عرفانیِ برجای‌مانده در جهان اسلام، کمتر می‎توان مفهومی مترقی از فنا را یافت، بلکه بیشتر، مضامین ابتدایی با درون‎مایه اخلاقی و نه هستی‎شناختی و فلسفی به چشم می‎خورد. این مفاهیم بسیط سیر تکاملی خود را تا قرن هفتم ادامه می‎‎دهند و با ظهور ابن‌عربی جهش می‎گیرند. شاگردان مکتب ابن عربی، شتابی فزاینده به بالندگیِ اندیشه‎ی فنا می‎بخشند. اکنون رشد آموزه فنا به پایه‎ای رسیده که با اصطلاحی شکوفا و مفاهیمی پویا و پیچیده از فنا مواجهیم. هم‎پا با ارتقای عملی و نظریِ فنا، بی‎گمان، تاثیر معارف اسلامی بر غنی‎سازیِ ماهیت فنا سرنوشت‎ساز می‎نماید.نوشتارِ پیشِ‎ رو بر آن است تا روند تکاملیِ نظریات فنا در عرفان اسلامی را تحلیل و واکاوی کند و نیز با نگاهی گذرا بر تحولات تاریخیِ آن، گزارشی از تبدلاتی که مفهوم فنا به خویش دیده را فراروی مخاطبان نهد.
کلیدواژه فنا ,سیر تکاملی ,عرفان اسلامی
آدرس دانش‌آموخته سطح چهار حوزه علمیه قم, ایران
 
 

Copyright 2015
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved