>
Fa   |   Ar   |   En
   رابطه جنسیت و فضا در عرصه‌های خصوصی و عمومی دوره قاجار  
   
نویسنده ورمقانی حسنا ,سلطانزاده حسین ,دهباشی شریف مزین
منبع باغ نظر - 1394 - دوره : 12 - شماره : 37 - صفحه:29 -40
چکیده    جنسیت، مفهومی اجتماعی- فرهنگی است که در خلال زمان و مکان دستخوش تغییر است و در شکل‌دهی به آن، عوامل متعددی چون عقاید و باورها، آموزه‌های دینی و آداب و رسوم دخالت داشته‌اند. پژوهش حاضر با روش تاریخی- تفسیری و با تکیه بر متون تاریخی و سفرنامه‌ها و تمرکز بر ساختار فرهنگ و مذهب در جامعه ایرانی، عرصه‌های جنسیتی و علل اجتماعی فرهنگی شکل‌گیری آن در جامعه شهریِ دوره قاجار را مورد بررسی قرار می‌دهد. همچنین عرصه‌های جنسیتی در سه جامعه شهری، روستایی و عشایریِ آن دوره با یکدیگر مقایسه شده است و با این پیش‌فرض که میان «هویت جنسیتی» و «هویت فضایی» رابطه مثبت وجود دارد، در پی پاسخگویی به یک پرسش اصلی است : ویژگی‌های فضایی و نحوه استفاده از عرصه‌های خصوصی و عمومی در دوره قاجار چگونه از هویت جنسیتی تاثیر پذیرفته است؟ در این راستا، ابتدا عرصه‌های جنسیتی در عرصه‌های خصوصی و عمومیِ دوره قاجار را یافته و سپس به تبیین و تحلیل نظرات سفرنامه‌نویسان می‌پردازد. یافته‌های تحقیق حاکی از آن است که عوامل فرهنگی چون باورهای آیینی، نحوه پوشش، آموزش زنان و نفوذ عناصر فرهنگ غرب در اواخر دوره قاجار، عوامل اجتماعی شامل ساختار قدرت، طبقه اجتماعی و هنجارهای اجتماعی، همچنین عوامل اقتصادی شامل شیوه معیشت و منطقه جغرافیایی، رابطه جنسیت و فضا را متغیر می‌سازند. چگونگی تاثیرگذاری این عوامل مبحثی است که در این مقاله به آن پرداخته شده است.
کلیدواژه gender ,space ,culture ,livelihood ,qajar era ,جنسیت ,عرصه عمومی ,عرصه خصوصی ,فضای شهری ,جامعه شهری ,دوره قاجار
آدرس دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی, پژوهشگر دکتری معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی نویسنده مسیول09125197585, ایران, دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی, دکتری معماری، دانشیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی , ایران, دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی, دکتری معماری، استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی , ایران
پست الکترونیکی moz.dehbashi_sharif@iauctb.ac.ir
 
 

Copyright 2015
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved