>
Fa   |   Ar   |   En
   ارجاع به زمان ازدست‌رفته، به مثابه امر حاضر در عکس‌های خصوصی  
   
نویسنده حسن‌پور محمد ,نوروزی‌طلب علیرضا ,سیفی غزاله
منبع باغ نظر - 1394 - دوره : 12 - شماره : 33 - صفحه:3 -12
چکیده    عکس همواره چیزی را از گذشته، ردّ و جعل می‌کند. تاکید حضور-آن-جای مصداق در عکس بی‌گمان نشات از فهمی در برابرِ آن دارد که فحوای چنین ردّی را بر تنِ عکس مورد پرسش قرار می‌دهد. ارتباطِ با گذشته‌ای که عکس به ‌مثابهِ هستی‌درذاتِ خود سودای آشکارگی‌اش را دارد، در زمانِ حال که رویتِ آن‌ را مهیا می‌سازد، به‌سانِ کنشی است متاخر که از جانبِ مخاطبِ خاصِ عکس، ادراک می‌شود. چه که او همزمان با رویت، به خوانش گذشته‌ای مشغول است که به‌جز در عکس، حضورش را چنین مستند نمی‌توان مطالعه کرد. وجودِ زمانِ گذشته در بطنِ عکس با عناصری گره‌ می‌خورد که برای مخاطب خود حاملِ فهمِ پیشینی هستند از هر آنچه در زندگیِ ازدست‌رفته او تداعی‌گر معنا بوده، و توامان اصرار می‌ورزند بر موقتی‌بودنِ تمامی انگاره‌های ذهنی و عینی که میانِ وی و سطحِ عکس در جریان است. بنابراین، چگونه است که آن-جا-بودگیِ هماره مصداق و پیوندِ همیشگیِ واقعیت و گذشته که ارجاعِ عکس از بطن آن برمی‌خیزد، یکی‌شدن حقیقتِ عکس را (مصداقی که حضورش دیگر تنها منوط به قاب عکسی است که در برابرِ دیدگان است)، با واقعیتِ آن (آنچه بوده از مصداقی که در برابرِ دوربینِ عکاسی، حضوری واقعی و آنی، داشته است) پایه‌گذاری می‌کند؟رولان بارت1، در آخرین کتاب خود، اتاق روشن2، ارجاع را گوهر عکس می‌نامد؛ ارجاع به آنچه بوده، که اکنون به‌سان امری حاضر و کنش‌گر در عکس حضور دارد. در مقاله حاضر به بررسی چگونگیِ هستومندیِ زمانِ گذشته در بستر عکس، و تبیینِ ویژگی‌های متمایز ارجاع به گذشته در عکس‌های خصوصی پرداخته و تاثیراتی را که چنین ارجاعاتی به مثابه هستیِ عکس در خوانش و تاویلِ اثر بر مخاطبِ خود خواهند داشت، مورد تحلیل قرار خواهیم داد.
کلیدواژه عکس‌های خصوصی ,آنجا بودگیِ مصداق ,رولان بارت ,زمانِ گذشته ,ارجاع ,reference ,past time ,Roland Barthes ,there-being of referent ,private photos
آدرس دانشگاه سیستان و بلوچستان, کارشناس ارشد پژوهش‌هنر عضو هییت‌علمی دانشکده هنر و معماری دانشگاه سیستان و بلوچستان‌, ایران, دانشگاه تهران, دکتری پژوهش‌هنر استادیار گروه مجسمه‌سازی و نقاشی دانشکده هنرهای تجسمی، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران ntalab@ut ac ir, ایران, دانشگاه الزهرا (س), دانشجوی کارشناسی ارشد صنایع‌دستی دانشگاه الزهرا, ایران
پست الکترونیکی gseifi@yahoo.com
 
 

Copyright 2015
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved