>
Fa   |   Ar   |   En
   تطبیق نقوش زربفتهای گورکانی هند با زربفتهای صفوی  
   
نویسنده طالبپور فریده ,خطایی سوسن
منبع باغ نظر - 1391 - دوره : 9 - شماره : 22 - صفحه:11 -22
چکیده    پارچههای زربفت، گروه مهمی از پارچههای دوره صفوی است که تعداد قابل توجهی از آنها در موزهها و مجموعههای شخصی نگهداری میشود. بافت پارچه زری به عنوان هنری ظریفه در ایران دوره صفویه بسیار مورد توجه قرارگرفت. در این دوره، روابط مناسبی بین پادشاهان صفویه و حکام گورکانی هند برقرار بود و هنرمندان دو کشور با یکدیگر ارتباط گستردهای داشتند، لذا شیوههای هنری آنها از یکدیگر تاثیر پذیرفتند به نحوی که میتوان وجود نقشمایههای مشترکی را در منسوجات دو سرزمین، از جمله زربفتها مشخص کرد. مطالعه و بررسی این آثار، روشنگر تاثیرپذیری پارچههای زری هند از پارچههای زری صفویه است.در این پژوهش با استفاده از روش تحقیق تاریخی، توصیفی و تطبیقی با استناد به منابع کتابخانهای و تصویری، تاثیرپذیری زربفتهای گورکانی هند از آرایههای تزیینی و نقوش زریهای دوره صفوی در ایران بررسی میشود. مقاله حاضر میکوشد ضمن شناسایی و مقایسه نگارهها و ترکیببندی ساختار نقش زریهای هندی گورکانی با زریهای دوره صفوی، نقوش آنها را براساس مضامین و موضوعات بکار رفته در بافت پارچهها، دستهبندی و شناسایی کند. این بررسی نشان میدهد طرح این منسوجات به نقوش بندی، تصویری، راه راه، لچک و ترنجدار و نوشتهدار تقسیم میشود. در این پارچهها از عناصر تزیینی گوناگونی مانند گلها و گیاهان، جانوران، پرندگان، انسان، اشکال هندسی و نوشته استفاده شده است. طرح و نقش زربفتهای صفوی بسیار متنوع است و در تعدادی از زربفتهای گورکانی، نقوش گلها و درختچههایی دیده میشود که سبک آنها به گلها و بوتههای ایرانی شباهت بسیاری دارد.
کلیدواژه زربفت ,طرح ,آرایه های تزیینی ,صفوی ,گورکانیان هند ,Brocade ,Motifs ,Designs ,Safavid ,Gorkanid
آدرس دانشگاه الزهرا (س), دانشیار دانشکده هنر، دانشگاه الزهرا, ایران, دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی, استادیار دانشکده معماری و شهرسازی, ایران
 
 

Copyright 2015
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved