>
Fa   |   Ar   |   En
   تعیین موازنه آبی و مراحل بحرانی آن در گندم دیم با استفاده از شاخص تنش آبی گیاه (CWSI)  
   
نویسنده فیضی اصل ولی ,فتوت امیر ,آستارایی علیرضا ,لکزیان امیر ,موسوی شلمانی میراحمد
منبع آب و خاك - 1393 - دوره : 28 - شماره : 4 - صفحه:804 -817
چکیده    به منظور تعیین آستانه تنش آبی و وضعیت آن در ژنوتیپ‌های مختلف گندم دیم در مدیریت‌های مختلف مصرف نیتروژن، آزمایشی در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی، به صورت کرت‌های دو بار خرد شده با دو زمان مصرف (کل در پائیز و در پائیز و در بهار) و چهار سطح نیتروژن (صفر، 30، 60 و 90 کیلوگرم در هکتار) بر روی 7 ژنوتیپ گندم در سه بلوک در سال زراعی 90-1389 به اجرا درآمد. همچنین برای محاسبه پارامترهای شاخص تنش آبی، ژنوتیپ‌های‌ مورد نظر در شرایط آبیاری تکمیلی در نزدیک‌ترین فاصله با آزمایش قبل کشت شدند. دمای پوشش سبز در مراحل گلدهی و اوایل خمیری شدن اندازه‌گیری و شاخص تنش آبی گیاه (CWSI) محاسبه شد. حد مبنای پائین با مفهوم شرایط بدون تنش (Tc-Ta=4.523-3.761×VPD; R2=0.92) و حد مبنای بالا با مفهوم حداکثر تنش (Tc-Ta=6 °C) و شرایط بدون تعرق برای گندم دیم تعیین شد. آستانه تنش آبی گیاه 4/0=CWSI محاسبه شد که عبور از آن 8 روز قبل از مرحله سنبله‌دهی اتفاق افتاد. در آستانه تنش آبی، مجموع 60 میلی‌متری از آب قابل استفاده تا عمق 50 سانتی‌متری پروفیل تخلیه شد. همچنین بین شاخص CWSI و عملکرد دانه در سطوح مختلف نیتروژن همبستگی منفی معنی‌داری (01/0 >p) وجود داشت. مصرف نیتروژن منجر به کاهش تنش آبی و افزایش عملکرد دانه شد. در مصرف تقسیطی و پائیزی N30 بهترین ژنوتیپ‌ها از لحاظ عملکرد دانه و مقاومت به تنش آبی به ترتیب اوحدی و رصد و در مصرف تقسیطی و پائیزی N60 به ترتیب ژنوتیپ‌های Cereal4 و رصد بود.
کلیدواژه شاخص CWSI ,آستانه تنش رطوبتی ,وضعیت رطوبتی خاک و گیاه ,نیتروژن ,ژنوتیپ‌های گندم دیم
آدرس دانشگاه فردوسی مشهد, استادیار موسسه تحقیقات کشاورزی دیم و دانشجوی سابق دکتری گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد, ایران, دانشگاه فردوسی مشهد, دانشیار گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد, ایران, دانشگاه فردوسی مشهد, دانشیار گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد, ایران, دانشگاه فردوسی مشهد, استاد گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد, ایران, دانشگاه فردوسی مشهد, دانشجوی دکتری گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد, ایران
پست الکترونیکی astaraei@ferdowsi.um.ac.ir
 
 

Copyright 2015
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved